VELDHOVEN
„Vernoemd naar een plek vol velden en hoge grond”
Mijn achternaam Veldhoven komt letterlijk van 'hoeve in de velden' — een Brabants dorp als stamvader.
De betekenis van de achternaam VELDHOVEN
Veldhoven is een plaatsnaam geworden familienaam, afkomstig van het dorp Veldhoven bij Eindhoven. De naam duidt op een 'hoeve' of hooggelegen plek ('hoven') te midden van open velden.
Het familiewapen van VELDHOVEN
„Uit veld gewonnen, in hof bewaard”
Doorsneden bij een golvende lijn: het boveneen veld van goud, het benedeneen veld van sinopel, op de deellijn een zwarte hofpoort geflankeerd door twee korenhalmen van sable, in het bovenveld drie ronde gouden schijven geschikt twee en een.
De naam Veldhoven ontstond in de middeleeuwen in Noord-Brabant, waar de gelijknamige plaats — nog altijd te vinden vlak bij Eindhoven — haar naam ontleende aan de samenstelling van "veld", het open akkerland, en "hoven", de meervoudsvorm van "hof": een hofstede of omheind erf. De naam duidde oorspronkelijk de boerderijen aan die verspreid in het open veld lagen, en werd een achternaam zoals destijds gebruikelijk was: wie wegtrok uit dit dorp, naar Den Bosch, Eindhoven of verder, werd naar zijn herkomstplaats genoemd. Zo droeg de familie voortaan letterlijk haar landschap van herkomst met zich mee, van generatie op generatie, tot in de emigratie naar Amerika en Canada toe.
Het schild is doorsneden door een golvende lijn die de ploegvoren van het akkerland verbeeldt, met daarboven het veld van goud — het open, vruchtbare bouwland waaraan de naam zijn eerste helft ontleent — en daaronder het veld van sinopel, het besloten grasland van de hofstede. Op de scheidingslijn zelf staat de zwarte hofpoort, het teken van de "hoven": de omheinde erven waarnaar het tweede deel van de naam verwijst, geflankeerd door twee korenhalmen die de oogst van dat veld verbeelden. De drie gouden schijven in het bovenveld staan voor de verspreide velden en hoeven die eens gezamenlijk de plaats Veldhoven vormden. Het wapenschild wordt gedekt door een stalen tornooihelm met een wrong van goud en sinopel, waaruit als helmteken een korenschoof oprijst — het beeld van de oogst die deze familie, waar zij ook heentrok, altijd als haar wortel bleef erkennen. De spreuk "Uit veld gewonnen, in hof bewaard" vat deze erfenis samen: wat het open land opbracht, werd binnen de omheining van het hof bewaard en doorgegeven.
De geschiedenis van de naam VELDHOVEN
De achternaam Veldhoven is een typisch Nederlandse plaatsnaam die als familienaam is gaan functioneren, een veelvoorkomend verschijnsel in de Nederlandse naamgeving. Etymologisch is de naam samengesteld uit twee elementen: "veld", wat verwijst naar open land of akkerland, en "hoven", de meervoudsvorm van "hof", wat boerderij, hofstede of omheind stuk grond betekent. De naam verwijst dus letterlijk naar "hoeven of boerderijen gelegen in het veld" of "boerderijen te midden van akkerland". De geografische oorsprong van deze naam is direct te herleiden tot de plaats Veldhoven, gelegen in de provincie Noord-Brabant, vlakbij Eindhoven. Deze gemeente bestond al in de middeleeuwen als agrarische nederzetting en gaf uiteindelijk haar naam aan de families die er woonden of vandaan kwamen, zoals gebruikelijk was toen mensen zich elders vestigden en naar hun herkomstplaats werden vernoemd.
De historische betekenis van de naam Veldhoven als achternaam is nauw verbonden met de patronen van migratie en vestiging binnen Nederland vanaf de late middeleeuwen. Wanneer inwoners van Veldhoven verhuisden naar andere steden of dorpen, met name naar grotere centra zoals Eindhoven, Den Bosch of verder weg, werden zij vaak aangeduid met de naam van hun herkomstdorp om hen te onderscheiden van andere nieuwkomers. Dit verklaart waarom de naam vandaag de dag verspreid voorkomt door heel Nederland, met concentraties in Noord-Brabant maar ook in andere delen van het land. Een opmerkelijk kenmerk van de naam is dat er varianten bestaan, zoals "Van Veldhoven", waarbij het voorzetsel "van" expliciet de herkomst aangeeft. De naam wordt tegenwoordig gedragen door families in Nederland, België en door Nederlandse emigranten in landen als de Verenigde Staten en Canada, waar de naam soms enigszins verbasterd is geraakt in spelling door aanpassing aan de lokale taal.