VAN TARTWIJK
„Genoemd naar het verdwenen dorpje Tartwijk aan de Vecht”
Mijn achternaam verwijst naar een piepklein, bijna verdwenen dorpje bij Utrecht!
De betekenis van de achternaam VAN TARTWIJK
Van Tartwijk is een plaatsnaam-achternaam en betekent zoveel als 'afkomstig uit Tartwijk', een klein buurtschap in de Utrechtse gemeente Vleuten-De Meern (nu Utrecht), gelegen aan de Oude Rijn/Vecht. De naam gaat terug op iemand die van daar wegtrok en elders bekend werd als 'die uit Tartwijk'.
Wilt u zien wat er in de registers staat? Het verdiepingsdossier VAN TARTWIJK bevat de akten, de tellingen en de originele registerbladen — met bij elke bewering de bron erbij. €47
Bekijk het dossier VAN TARTWIJK →De geschiedenis van de naam VAN TARTWIJK
De achternaam Van Tartwijk behoort tot de categorie van Nederlandse toponymische familienamen, wat betekent dat de naam is afgeleid van een geografische locatie. Het voorvoegsel "Van" duidt op herkomst uit of afkomst van een bepaalde plaats, in dit geval Tartwijk, een klein gehucht gelegen in de provincie Utrecht, in de buurt van Renswoude en Achterberg. De naam Tartwijk zelf is vermoedelijk samengesteld uit twee elementen: het element "wijk" komt veelvuldig voor in Nederlandse plaatsnamen en verwijst naar een nederzetting, wijk of buurtschap, vaak gelegen aan water. Het eerste deel "Tart" is minder eenduidig te verklaren, maar wordt door naamkundigen soms in verband gebracht met een persoonsnaam of een oud landschapskenmerk. Dergelijke wijk-namen ontstonden vaak in de middeleeuwen, toen kleine agrarische nederzettingen werden gesticht in ontginningsgebieden.
De familienaam Van Tartwijk ontstond waarschijnlijk in de late middeleeuwen of vroegmoderne tijd, toen achternamen in Nederland geleidelijk gebruikelijk werden, met name na de invoering van de Burgerlijke Stand onder Napoleon in 1811, toen alle inwoners verplicht een vaste achternaam moesten aannemen. Families die oorspronkelijk uit of nabij het gehucht Tartwijk afkomstig waren, namen deze plaatsnaam als achternaam aan om hun herkomst aan te duiden, een gebruikelijke praktijk in die tijd. De naam bleef daardoor sterk geconcentreerd in de regio Utrecht, met name rond de Gelderse Vallei, waar nakomelingen van de oorspronkelijke naamdragers zich vestigden. Tegenwoordig is Van Tartwijk een relatief zeldzame achternaam in Nederland, wat kenmerkend is voor namen die zijn afgeleid van kleine, lokale plaatsen in plaats van grote steden. De zeldzaamheid en de duidelijke regionale herkomst maken de naam een interessant voorbeeld van hoe Nederlandse familienamen vaak direct teruggevoerd kunnen worden naar specifieke, soms zeer kleine geografische locaties uit de middeleeuwse ontginningsgeschiedenis van het land.