TER WENGEL
„Vernoemd naar een plek 'bij de wengel', een bochtig stroompje”
Mijn achternaam verraadt dat mijn voorouders woonden bij een kronkelend beekje ergens in Twente!
De betekenis van de achternaam TER WENGEL
'Ter Wengel' betekent letterlijk 'bij de wengel' en verwijst naar een voorouder die woonde bij een 'wengel' – vermoedelijk een kronkelend beekje, waterloop of glooiend stuk land. Het is een typisch Oost-Nederlandse woonplaatsnaam, ontstaan doordat mensen vernoemd werden naar de boerderij of locatie waar ze woonden.
Het familiewapen van TER WENGEL
„Bij de bocht gebleven”
Doorsneden golvend van sinopel en zilver, met een golvende dwarsbalk van azuur daartussen, beladen boven met een gouden lindetak van drie bladeren en onder met drie golvende zilveren balkjes.
De naam "ter Wengel" behoort tot de rijke traditie van Oost-Nederlandse plaatsnaam-familienamen, waarbij het voorvoegsel "ter" (samengetrokken uit "ter", oftewel "bij de" of "aan de") verwijst naar een vaste woonplaats: de boerderij, hoeve of het erf waarnaar een familie werd vernoemd. Dit patroon is bij uitstek kenmerkend voor Overijssel, Gelderland en delen van Drenthe, waar boerennamen eeuwenlang samenvielen met de plek waar men leefde en werkte. Het element "Wengel" wijst vermoedelijk op een landschappelijk kenmerk — een bocht, glooiing of kromming in het terrein, mogelijk bij een beek of laagte — een plek die niet zozeer benoemd werd om haar grootsheid, maar om haar herkenbaarheid: de bocht in het land waar het erf lag, waar geslacht na geslacht dezelfde akker bewerkte en dezelfde beek overstak.
Het schild toont daarom een golvend doorsneden veld van sinopel (groen) en zilver, met een golvende dwarsbalk van azuur (blauw) die de twee vlakken verbindt: dit is de glooiing zelf, de "wengel" in het landschap, waar groen weiland overgaat in het licht van een open plek en het water er middendoor snijdt. Boven in het groen rijst een gouden lindetak met drie bladeren op — de linde als oud symbool van het erf en de bescherming van het geslacht, vaak geplant bij boerderijen als teken van standvastigheid. Onder in het zilver liggen drie golvende zilveren balkjes, die de kronkelende beek verbeelden die de grens van het erf markeerde en het water dat de grond vruchtbaar maakte. De wapenspreuk "Bij de bocht gebleven" vat de kern van de naam samen: een familie die generaties lang trouw bleef aan haar ene plek, aan de bocht in het land waar alles begon.
De geschiedenis van de naam TER WENGEL
De achternaam "ter Wengel" behoort tot de categorie van Nederlandse toponymische familienamen, gekenmerkt door het voorvoegsel "ter", een samentrekking van "ter" (bij de, aan de). Dit type naamvorming is kenmerkend voor de oostelijke provincies van Nederland, met name Overijssel, Gelderland en delen van Drenthe, waar het gebruikelijk was om families te vernoemen naar de boerderij, hoeve of locatie waar zij woonden of werkten. Het element "Wengel" verwijst vermoedelijk naar een specifieke plaatsnaam, boerderijnaam of landschappelijk kenmerk in deze regio, mogelijk gerelateerd aan een terreinvorm, waternaam of oude erfnaam die inmiddels niet