WASSENAAR
„Genoemd naar een oude heerlijkheid bij Den Haag”
Mijn achternaam Wassenaar verwijst naar een middeleeuwse heerlijkheid bij Den Haag!
De betekenis van de achternaam WASSENAAR
Wassenaar is een plaatsnaam-achternaam: hij verwijst naar de plaats en voormalige heerlijkheid Wassenaar bij Den Haag. Wie deze naam droeg, kwam oorspronkelijk uit of had banden met dat gebied, vaak als leenman, pachter of gewoon inwoner die elders ging wonen.
Het familiewapen van WASSENAAR
„Geworteld in het moeras”
In sinopel een gegolfde zilveren dwarsbalk, vergezeld in het schildhoofd van drie gouden lisdodden en in de voet van een groene eikentak.
De naam Wassenaar is een plaatsnaam-achternaam, ontleend aan de gelijknamige gemeente tussen Den Haag en Leiden, waarvan de oorsprong teruggaat tot de vroege middeleeuwen en die al in twaalfde-eeuwse bronnen wordt genoemd. De plaatsnaam zelf verwijst naar een vochtig, moerassig landschap met bosachtige begroeiing, kenmerkend voor de duin- en veenstreek aan de Hollandse kust. Wie uit Wassenaar afkomstig was, of banden had met het aloude adellijke geslacht Van Wassenaer dat daar zijn wortels had en eeuwenlang als burggraven van Leiden bestuurlijk gewicht in de schaal legde, droeg die plaatsnaam vanaf de late middeleeuwen als achternaam verder — een naam die zich later, vooral na de invoering van de vaste achternamen in 1811, ook onder eenvoudige boeren en ambachtslieden uit de streek verspreidde, en die tegenwoordig wereldwijd te vinden is, tot bij Nederlandse emigranten in Amerika, Canada en Zuid-Afrika.
Het schild is sinopel (groen), de kleur van het moeras- en bosland waaraan de plaats haar naam ontleent, en draagt een gegolfde zilveren dwarsbalk die het water symboliseert dat het landschap van Wassenaar altijd heeft doorsneden en gevormd. Daarboven prijken drie gouden lisdodden, de moerasplant bij uitstek die in vochtige streken als deze van oudsher welig tiert en zo rechtstreeks verwijst naar de natte bodem waaruit de naam is voortgekomen. Onder de dwarsbalk staat een groene eikentak, teken van de bosachtige begroeiing die het duin- en veengebied ooit kenmerkte en tevens van standvastigheid en groei door de generaties heen. De helm, in burgerlijke stijl zonder kroon, draagt als helmteken een enkele lisdodde tussen twee eikenblaadjes, een herhaling en versterking van de schildsymbolen. De wapenspreuk 'Geworteld in het moeras' vat de kern van de naam samen: een familie die, hoe ver zij ook is uitgewaaid over de wereld, haar oorsprong altijd herkent in die ene vochtige, groene grond tussen Den Haag en Leiden.
De geschiedenis van de naam WASSENAAR
De achternaam Wassenaar is een typisch Nederlandse plaatsnaam-achternaam, ontleend aan de gemeente Wassenaar in de provincie Zuid-Holland, gelegen tussen Den Haag en Leiden. De naam van deze plaats gaat terug tot de vroege middeleeuwen en wordt al genoemd in bronnen uit de twaalfde eeuw. Etymologisch wordt de naam vaak verklaard vanuit een combinae van elementen die verwijzen naar een vochtige, moerassige omgeving met bosachtige begroeiing, passend bij het duin- en veenlandschap van de kuststreek. Mensen die in of afkomstig uit Wassenaar woonden, of die banden hadden met het adellijke geslacht Van Wassenaer dat daar zijn oorsprong had, gingen deze plaatsnaam als achternaam gebruiken, een gangbare praktijk in de Nederlandse naamgeving vanaf de late middeleeuwen.
Historisch gezien is de naam nauw verbonden met een van de oudste en meest vooraanstaande adellijke families van Holland, de Heren van Wassenaer, die vanaf de dertiende eeuw een belangrijke rol speelden in het bestuur en de politiek van het gewest Holland. Deze adellijke tak droeg de titel "Van Wassenaer" en bekleedde functies zoals burggraaf van Leiden. Naast deze adellijke lijn ontstond er ook een bredere verspreiding van de achternaam onder gewone burgers, boeren en handwerkslieden die simpelweg uit de streek Wassenaar afkomstig waren, vooral na de invoering van de Burgerlijke Stand in 1811 onder Napoleon, toen vaste achternamen verplicht werden. Tegenwoordig komt de naam Wassenaar verspreid over Nederland voor, met een relatieve concentratie in Zuid-Holland, en is de naam ook terug te vinden onder Nederlandse emigranten in landen als de Verenigde Staten, Canada en Zuid-Afrika, waar families met deze naam zich in de negentiende en twintigste eeuw vestigden.