VAN DER PAAUW
„Vernoemd naar 'de pauw' — een uithangteken of bijnaam”
Mijn achternaam betekent 'van de pauw' — vernoemd naar een huis met een pauw als uithangteken!
De betekenis van de achternaam VAN DER PAAUW
Deze naam betekent letterlijk 'van de pauw' en verwijst meestal naar een huis, herberg of hoeve met een pauw als uithangteken of naam, of naar een bijnaam voor iemand die zich trots of opzichtig gedroeg, net als een pauw.
Wilt u zien wat er in de registers staat? Het verdiepingsdossier VAN DER PAAUW bevat de akten, de tellingen en de originele registerbladen — met bij elke bewering de bron erbij. €47
Bekijk het dossier VAN DER PAAUW →De geschiedenis van de naam VAN DER PAAUW
De achternaam "Van der Paauw" behoort tot de categorie van Nederlandse familienamen die zijn ontstaan uit bijnamen, vaak gebaseerd op uithangtekens van huizen of herbergen. Het element "Paauw" is de oudere schrijfwijze van "pauw", de vogel die van oudsher symbool stond voor pracht, ijdelheid en aanzien. Huizen droegen in de vroegmoderne tijd vaak namen als "De Pauw" of "In de Pauw", herkenbaar aan een uithangbord met een afbeelding van dit dier. Bewoners van zo'n pand werden dan aangeduid als "van der Paauw", wat letterlijk "van het huis De Pauw" betekent. Het voorvoegsel "van der" duidt hier dus niet op adellijke afkomst, zoals vaak wordt aangenomen, maar op een herkomstaanduiding gekoppeld aan een specifieke locatie of woning binnen een stad of dorp.
Geografisch gezien komt de naam vooral voor in de provincies Zuid-Holland en Noord-Holland, met concentraties in steden als Delft, Leiden en Rotterdam, waar de naamgeving via huisuithangborden gebruikelijk was vanaf de late middeleeuwen. De vaste vorm van de achternaam kristalliseerde zich uit tijdens de invoering van de Burgerlijke Stand onder Napoleon in 1811, toen inwoners verplicht werden een vaste familienaam te laten registreren. Veel families die voorheen alleen patroniemen gebruikten, kozen op dat moment de huisnaam van hun voorouders als definitieve achternaam. Opmerkelijk aan "Van der Paauw" is de spellingsvariant met dubbele "a", die wijst op een oudere Nederlandse spelling van vóór de spellingshervormingen, en die tot op heden bewaard is gebleven naast de modernere variant "Van der Pauw". De naam wordt tegenwoordig relatief weinig gedragen, wat haar een zekere zeldzaamheid en historische specificiteit geeft binnen het Nederlandse namenlandschap.