VAASEN
„Vernoemd naar het dorp Vaassen in Gelderland”
Mijn achternaam Vaasen verwijst naar het Gelderse dorp Vaassen — letterlijk 'iemand van Vaassen'.
De betekenis van de achternaam VAASEN
Vaasen is een plaatsnaam-achternaam: hij verwijst naar iemand die afkomstig was uit of woonde bij Vaassen, een dorp in de Gelderse gemeente Epe. Wie verhuisde werd door anderen vaak naar zijn herkomstplaats genoemd, en zo werd 'van Vaassen' uiteindelijk een vaste familienaam.
Het familiewapen van VAASEN
„Geworteld in het veen”
Golfsgewijs doorsneden van sinopel en zilver, beladen met drie lisdodden van goud, gaande over de golvende deellijn, met in de voet een golvende dwarsbalk van azuur.
De naam Vaasen is een toponiemische achternaam: zij duidt niet op een beroep of voorvader, maar op een plaats van herkomst. Wie in de late middeleeuwen zijn geboortegrond verliet en zich elders vestigde, werd daar vaak eenvoudigweg "die uit Vaassen" genoemd — het dorp aan de rand van de Veluwe, in de gemeente Epe, wiens naam zelf waarschijnlijk teruggaat op oude woorden voor veen of waterlopen. Zo werd een plaatsnaam een familienaam, en droeg elke volgende generatie, tot ver buiten Gelderland, een stukje van dat waterrijke, moerassige land met zich mee — een naam die, hoe zeldzaam ook geworden, nog altijd de sporen van die drassige oorsprong in zich draagt.
Het schild toont dit verhaal rechtstreeks: het veld is golfsgewijs doorsneden van sinopel (groen) en zilver, waarbij de golvende lijn zelf het grensgebied tussen droog land en waterrijke grond verbeeldt — het typische landschap van het veen waaraan Vaassen zijn naam ontleent. Hierover verrijzen drie lisdodden van goud, moerasplanten die letterlijk uit vochtige bodem groeien en zo de plaatsnaam op sprekende wijze verbeelden (een "cantend" wapenbeeld, een woordspeling op de aard van de grond). De golvende dwarsbalk van azuur in de voet staat voor de waterloop of het moeras zelf, de oorspronkelijke geografische kern van de naam. Boven het schild draagt de stalen toernooihelm, zoals gebruikelijk in de burgerlijke heraldiek, een dekkleed van sinopel en zilver gevoerd met goud, met als helmteken een lisdodde tussen twee varenbladeren — een herhaling van het moerasmotief, alsof de wortel van de naam ook boven het schild blijft doorgroeien. Het devies "Geworteld in het veen" vat samen wat het wapen toont: een familie die, waar zij zich ook vestigde, haar oorsprong in de drassige grond van Vaassen nooit verloochent, maar als vaste grond onder de voeten met zich meedraagt.
De geschiedenis van de naam VAASEN
De achternaam Vaasen is een toponiemische familienaam, wat betekent dat deze is afgeleid van een plaatsnaam. De naam verwijst hoogstwaarschijnlijk naar het dorp Vaassen, gelegen in de gemeente Epe in de provincie Gelderland, aan de rand van de Veluwe. Mensen die zich elders vestigden, werden vaak vernoemd naar hun plaats van herkomst, en zo ontstond de achternaam Vaasen (soms ook gespeld als Vaassen) als aanduiding voor iemand die "uit Vaassen" kwam. De etymologie van de plaatsnaam Vaassen zelf wordt in verband gebracht met waterrijke of moerassige gebieden, mogelijk gerelateerd aan oude woorden voor veen of waterlopen, hoewel de exacte oorsprong niet met zekerheid is vastgesteld. Dit type naamgeving was gebruikelijk in de Nederlanden vanaf de late middeleeuwen, toen achternamen geleidelijk werden ingevoerd en vaak verwezen naar beroep, woonplaats, patroniem of, zoals in dit geval, geografische herkomst.
Historisch gezien komt de naam Vaasen vooral voor in het oosten van Nederland, met name in Gelderland en de aangrenzende regio's, wat de band met de oorspronkelijke plaatsnaam onderstreept. De verspreiding van de naam nam toe naarmate families migreerden naar andere delen van het land en zelfs naar het buitenland, onder meer door emigratie in de negentiende en twintigste eeuw. Een opmerkelijk kenmerk van de naam is de variatie in spelling, waarbij zowel Vaasen als Vaassen door de eeuwen heen zijn gebruikt, afhankelijk van regionale schrijfwijzen en de persoonlijke voorkeur van families of ambtenaren die de burgerlijke stand bijhielden. Tegenwoordig is Vaasen een relatief zeldzame achternaam in Nederland, wat het een onderscheidend kenmerk geeft binnen de Nederlandse naamkunde, en draagt de naam nog steeds de sporen van zijn oorspronkelijke, plaatsgebonden betekenis.