TURKSTRA
„Fries-Groningse naam voor iemand uit "Turk", een boerderijnaam”
Mijn achternaam Turkstra verwijst naar een Friese plek genaamd Turk - geen Turkse roots dus!
De betekenis van de achternaam TURKSTRA
Turkstra is een Friese/Groningse achternaam die oorspronkelijk verwees naar iemand die woonde op of afkomstig was van een hoeve of plaats genaamd "Turk" of "Turkum". De uitgang "-stra" is een typisch Friese verkorting van "-sma" of duidt op afkomst van een bepaalde plek.
Het familiewapen van TURKSTRA
„Uit de terp, naar het licht”
Doorsneden van azuur en sinopel; in het schildhoofd een wassenaar en ster van goud, in de voet een korenhalm van goud oprijzend uit een terp.
De naam Turkstra is een echte Friese naam, ontstaan in de negentiende eeuw toen door Napoleons wet van 1811 vaste familienamen verplicht werden. Zoals zovele Friese namen eindigt zij op "-stra", een uitgang die wijst op wonen bij een bepaalde plaats of hoeve; het eerste deel, "Turk", was destijds een bijnaam voor iemand met een opvallend uiterlijk of gedrag, of mogelijk een verre band met vreemde streken. Zo ontstond uit een persoonlijke bijnaam en een plaatsaanduiding een nieuwe familienaam, gedragen door boerengeslachten in de Friese dorpen en verspreid door emigratie naar Amerika en Canada.
Het schild is doorsneden van azuur (blauw, voor de Friese luchten en het wijde water) en sinopel (groen, voor het vruchtbare land). In het schildhoofd staan een wassenaar (halve maan) en een ster in goud: geen ontlening aan een vreemde natie, maar een eigen herinterpretatie van de bijnaam "Turk" als teken van iemand die naar verre horizonten keek en toch trouw bleef aan zijn Friese grond — de ster als richtingwijzer, de wassenaar als het wassen en groeien van het geslacht. In de voet rijst een korenhalm van goud op uit een terp, de kunstmatige woonheuvel waarop Friese boerenfamilies eeuwenlang hun erf bouwden: dit verwijst rechtstreeks naar de "-stra"-uitgang, wonende bij de hoeve, en naar de oogst die het land aan de familie schonk. De reigers in de crest, staande naast de korenhalm, verbeelden de waakzaamheid en verbondenheid met het Friese moerasland. De wapenspreuk "Uit de terp, naar het licht" vat de beweging van de naam samen: geworteld in een eenvoudige hoeve, maar altijd gericht op een verder gelegen horizon.
De geschiedenis van de naam TURKSTRA
De achternaam Turkstra is een typisch Friese familienaam, herkenbaar aan de kenmerkende uitgang "-stra". Deze uitgang, die veel voorkomt in Friesland, is afgeleid van het Oudfriese woord voor "wonende bij" of duidt op een afkomst van een bepaalde plaats of hoeve. Het eerste deel van de naam, "Turk", verwijst mogelijk naar een persoonsnaam of bijnaam die in de regio gangbaar was, mogelijk gerelateerd aan het woord "Turk" zoals dat destijds soms als bijnaam werd gebruikt voor iemand met een opvallend uiterlijk, gedrag, of een connectie met verre streken, hoewel de exacte oorsprong niet met zekerheid is vastgesteld. Namen met de stra-uitgang ontstonden vaak in de dorpen en boerengemeenschappen van Friesland, waar familienamen doorgaans verwezen naar de plaats van herkomst, een boerderijnaam, of een voorvader.
Historisch gezien werden achternamen in Friesland pas verplicht ingevoerd in 1811, tijdens de Franse overheersing onder Napoleon, toen inwoners verplicht werden een vaste familienaam te kiezen en te registreren. Voor die tijd gebruikten Friezen vaak patroniemen, waarbij de voornaam van de vader werd gebruikt gevolgd door "zoon" of "dochter". De naam Turkstra is daarom waarschijnlijk relatief jong in vergelijking met namen uit andere delen van Nederland, en is nauw verbonden met een specifieke Friese familie of regio. Vandaag de dag komt de naam vooral voor in Nederland, met name in Friesland en aangrenzende provincies, en is deze door emigratie ook terug te vinden bij nakomelingen in landen zoals de Verenigde Staten en Canada, waar veel Friezen in de negentiende en twintigste eeuw naartoe emigreerden.