Betekenis van de achternaam KORTMAN — oorsprong en familiewapen
STORANDY
DE ACHTERNAAM

KORTMAN

„Kortman: van "korte man", een bijnaam voor een kleine man”

Mijn achternaam betekent zoiets als "korte man" — bedankt voorouders, heel attent.

De betekenis van de achternaam KORTMAN

Kortman is een Nederlandse/Nederduitse bijnaam-achternaam, samengesteld uit "kort" (klein van gestalte) en "man" (man). Het duidde oorspronkelijk iemand aan die opviel door zijn geringe lengte.

OORSPRONG
bijnaam (beschrijvend)
PERIODE
late middeleeuwen (13e-15e eeuw)
REGIO
Nederland en Noord-Duitsland
VERSPREIDING
Vooral in Nederland, met name in het oosten (Overijssel, Gelderland), en in mindere mate in Noord-Duitsland.

Wilt u zien wat er in de registers staat? Het verdiepingsdossier KORTMAN bevat de akten, de tellingen en de originele registerbladen — met bij elke bewering de bron erbij. €47

Bekijk het dossier KORTMAN →

De geschiedenis van de naam KORTMAN

De achternaam Kortman is een Nederlandse achternaam die is ontstaan uit een combinatie van het bijvoeglijk naamwoord "kort" en het zelfstandig naamwoord "man". Dit type samenstelling was in de Nederlanden en aangrenzende Duitstalige gebieden een veelvoorkomende manier om bijnamen te vormen die verwezen naar een opvallend lichamelijk kenmerk van de drager. In dit geval duidde de naam vermoedelijk op een persoon van kleine of gedrongen gestalte, vergelijkbaar met naamsvarianten als het Duitse "Kurzmann" of het Engelse "Short". Dergelijke bijnamen ontstonden vaak in de late middeleeuwen, toen mensen in kleinere gemeenschappen onderscheiden moesten worden en fysieke kenmerken een praktische en veelgebruikte basis vormden voor naamgeving. Pas na de invoering van de Burgerlijke Stand in de negentiende eeuw, met name na de Franse tijd toen Nederlanders verplicht werden een vaste achternaam te registreren, werd Kortman definitief vastgelegd als erfelijke familienaam.

Wat de geografische oorsprong betreft, wordt de naam Kortman voornamelijk aangetroffen in Nederland en delen van Duitsland, met concentraties in provincies zoals Overijssel, Gelderland en Groningen, gebieden waar Nedersaksische en Nederduitse taalinvloeden elkaar overlapten. Dit verklaart ook waarom de naam qua vorm sterk lijkt op Duitse equivalenten. Historisch gezien behoorden dragers van de naam vaak tot de boeren- of ambachtsstand, en de naam verspreidde zich via migratie binnen families naar andere delen van het land en later ook naar overzeese gebieden zoals Amerika, waar Nederlandse emigranten in de negentiende en twintigste eeuw naartoe trokken. Een opmerkelijk kenmerk van de naam is de eenvoud en directheid ervan, typerend voor bijnaam-achternamen die ontstonden uit alledaagse observaties, zonder adellijke of beroepsmatige connotaties. Tegenwoordig komt de naam nog relatief beperkt voor, wat wijst op een specifieke regionale oorsprong met beperkte verspreiding in v

Wist u dit? Achternamen op basis van lichaamslengte, zoals Kortman en het tegenovergestelde Langeman, waren in de middeleeuwen een populaire manier om mensen met dezelfde voornaam uit elkaar te houden.

Ontdek ook deze familienamen

Bekijk alle onderzochte familienamen →

Ontdek uw eigen achternaam →
HET VERDIEPINGSDOSSIER

Wat er in de registers staat over KORTMAN

Hierboven leest u wat de naam betekent. Het dossier gaat de archieven zelf in: de akten, de tellingen en de originele registerbladen — met bij elke bewering de bron en haar beperking, zodat u alles zelf kunt nakijken.

  • 📊 De akten met de naam KORTMAN, per decennium geteld
  • 🗺️ De twintig gemeenten waar de naam vandaag het sterkst woont
  • ✍️ Elke historische schrijfwijze, met de jaren waarin zij voorkomt
  • 💍 Waar de naam trouwde, en de voornamen naast de achternaam
  • 📰 De vermeldingen in het gedigitaliseerde krantenarchief
  • 📜 De originele registerbladen, met transcriptie en archieflink
  • 🧭 Uw onderzoekskit: zoekspellingen, archieven en een kwartierstaat
  • ❓ De vragen die wij niet konden beantwoorden — en waar het antwoord ligt
VERDIEPINGSDOSSIER KORTMAN
€47
Twaalf hoofdstukken met bronnen, 138 gemarkeerde beweringen en uw eigen onderzoekskit. Eenmalig — direct als PDF in uw mailbox.
Bekijk het dossier KORTMAN →
💯 Vindt u een fout, dan sturen wij u kosteloos een herziene versie
U leest eerst waar het uit bestaat. Pas daarna beslist u.
Verdiepingsdossier KORTMANbronnen, akten en onderzoekskit · €47
Bekijk →