FENNEMA
„Friese naam vernoemd naar de gegeven naam Fenne”
Mijn naam Fennema betekent letterlijk 'van Fenne' - een stukje Friese geschiedenis in mijn achternaam!
De betekenis van de achternaam FENNEMA
Fennema is een Friese patroniem-achtige naam die 'zoon/nakomeling van Fenne' betekent, waarbij Fenne een oude Friese voornaam was (vaak vrouwelijk, verkorting van namen als Fennegien of Fenna). De uitgang '-ema' is typisch Fries en betekent zoiets als 'afkomstig van' of 'behorend tot'.
Het familiewapen van FENNEMA
„Geworteld in het veen”
Per fess van golvend zilver-en-lazuur en van sinopel, in het schildhoofd een gouden ster van zes punten, in de voet drie zilveren lisdodden (moerasplanten) naast elkaar geplant.
De naam Fennema is een kind van het Friese land: hij ontstond niet uit een beroep of een heldendaad, maar uit de grond zelf. De stam "fenne" verwijst naar het laagveen en moerasland dat het noorden van Nederland eeuwenlang kenmerkte, en de uitgang "-ma" — een verkorting van "zoon van" of "afkomstig van" — maakte er, net als bij Wiersma of Postma, een echt Friese familienaam van. Pas na 1811, toen de Franse wetgeving vaste achternamen verplicht stelde, legden de eerste dragers van Fennema hun herkomst uit het moeras vast in een naam die generaties later, tot in Amerika en Canada, zou reizen als een stil visitekaartje van Friese wortels.
Het schild vertelt dit verhaal laag voor laag. De golvende balken van zilver en lazuur in het schildhoofd verbeelden het water dat in het veenlandschap altijd nabij was — de sloten en plassen die het land doorsneden en het leven er vormgaven. Daaronder ligt het veld van sinopel (groen), de kleur van het levende veen en de moerasgrond waaruit de naam is voortgekomen. De drie zilveren lisdodden, geplant in die grond, zijn de moerasplanten bij uitstek: hun aanwezigheid is een directe verwijzing — een sprekend wapen — naar de "fenne" in Fennema, en het getal drie staat voor de generaties die elkaar opvolgen en zich telkens opnieuw wortelen. De gouden ster ten slotte, hoog in het schildhoofd, symboliseert de richting die de familie vond toen zij, net als zovele Friezen, huis en veen verliet om elders een nieuw bestaan op te bouwen — een licht dat oriënteert zonder de herkomst te vergeten. De helmversiering herhaalt de lisdod en het groen-zilveren wrongel, zodat ook boven het schild het moeras zijn stille aanwezigheid behoudt. De spreuk "Geworteld in het veen" vat dit alles samen: een familie die, hoe ver zij ook reisde, haar oorsprong in de Friese moerasgrond nooit verloochent.
De geschiedenis van de naam FENNEMA
De achternaam Fennema vindt zijn oorsprong in Friesland, een provincie in het noorden van Nederland die bekend staat om zijn kenmerkende patroniemen eindigend op "-ma" of "-sma". Deze uitgang, die "zoon van" of "afkomstig van" betekent, is een typisch Fries taalkundig element dat veel voorkomt in namen als Wiersma, Postma en Sytsma. De stam "Fenne" in Fennema wordt in verband gebracht met het Friese woord voor moerasland of laagveen, vergelijkbaar met het Nederlandse woord "veen". Dit duidt erop dat de naam oorspronkelijk verwees naar iemand die woonde bij of afkomstig was uit een gebied met moerassen of veengronden, een landschapstype dat in de Friese regio veelvuldig voorkwam vanwege de natte, laaggelegen bodem.
Historisch gezien ontstonden dit soort achternamen in Friesland pas laat, aangezien de meeste Friezen tot in de negentiende eeuw geen vaste familienamen droegen, maar patroniemen gebruikten die van generatie op generatie veranderden. Pas na de invoering van de Franse wetgeving in 1811, die verplichtte tot het aannemen van een vaste achternaam, kozen veel Friese families namen die verwezen naar hun woonplaats, beroep of afkomst, waarbij de "-ma"-uitgang bewust werd toegevoegd om de Friese identiteit te benadrukken. Fennema werd zo een naam die vooral voorkwam in de noordelijke provincies van Nederland, met een concentratie in Friesland en aangrenzende gebieden. Tegenwoordig is de naam verspreid geraakt door emigratie, met name naar de Verenigde Staten en Canada, waar Friese immigranten in de negentiende en twintigste eeuw hun familienamen meenamen, waardoor Fennema ook internationaal een bekende naam is geworden binnen gemeenschappen met Nederlandse of Friese wortels